Pagngiyaw ni alaga

PAGNGIYAW NI ALAGA

(Alay ngayong World Poetry Day)

aba'y nakatutuwa

tila ba tumutula

ang aming si alaga

sa Araw ng Pagtula

animo'y entablado

ang inapakan nito

adhika niya't gusto

binigkas na totoo

panay ang kanyang ngiyaw

na di nakabulahaw

di naman nagtungayaw

hay, kayganda ng araw

anya, ang tingin ko lang:

"nais ko nang maibsan

ang damang kagutuman

isda ako po'y bigyan"

mamaya, isda'y alay

ngiyaw ay tula't tulay

na nagbibigay kulay

sa aming iwing buhay

- gregoriovbituinjr.

03.21.2025

* mapapanood ang bidyo sa kawing na: https://web.facebook.com/share/v/1FL21cEdmD/ 

Laban sa bugok at sistemang bulok

LABAN SA BUGOK AT SISTEMANG BULOK

(Alay sa World Poetry Day 2025)

ang pag-iral ng dinastiya'y kabulukan

ng sistemang sanhi ng laksang kahirapan

pagbalikwas laban dito'y dapat tuunan

ng pansin ng api't pinagsamantalahan

wala sa sinumang trapong bugok at bulok

ang tutubos sa ating bayang inilugmok

ng mga dinastiyang naupo sa tuktok

lalo't sa yaman ng bayan ay pawang hayok

halina't buksan yaring diwa, puso't taynga

at damhin ang sugat ng mga nagdurusa

dinggin ang tinig ng nakararaming masa:

dapat nang wakasan ang bulok na sistema!

ang tibak na Spartan ito'y nalilirip

habang samutsari yaong nasasaisip

masang naghihirap ay tiyaking mahagip

maging mulat sila't sa sistema'y masagip

- gregoriovbituinjr.

03.21.2025

Pagsali, pagsalin, pagsaling

PAGSALI, PAGSALIN, PAGSALING

(Alay sa World Poetry Day 2025)

nais kong sumali sa mga paligsahan

at sa madla'y ipakita ang kahusayan

sa palakasan man, spelling o takbuhan

bakasakaling may premyong mapanalunan

o pagsasalin ng akda'y trinatrabaho

aklat man, artikulo, pabula o kwento

munti mang bayad ay may ginhawang totoo

na makabubuhay naman sa pamilya mo

garapal na dinastiya'y dapat masaling

ng mamamayang bumalikwas na't nagising

mula sa kayhaba nilang pagkagupiling

habang burgesyang bundat ay pagiling-giling

pagsali, pagsalin, pagsaling ng makatâ

habang pinagsisilbi ang mga salitâ

ukol sa kapakanan ng mga dalitâ

nang sistemang bulok ay kanilang magibâ

- gregoriovbituinjr.

03.21.2025

Sa bisperas ng World Poetry Day

SA BISPERAS NG WORLD POETRY DAY

inaalagata ang mga karanasan

sa pakikibaka ng dukha't manggagawa

simpleng pamumuhay ang pinanghahawakan

ng makatang tibak na yakap ang adhika

at sa bisperas ng World Poetry Day naman

o sa Pandaigdigang Araw ng Pagtula

nais kong mailarawan ang karukhaan

at paglaban ng masang api't maralita

makatang nagsisilbi sa kapwa at bayan

iyon ang temang aking hangad na makatha

lalo na't panulaan ay pandaigdigan

tema ng tula'y magdadala ng paglaya

kaya narito ako, mga kababayan

itutula'y mula sa inang nag-aruga

magbinata, at makibaka sa lansangan

hanggang kamatayan, sa prinsipyo'y sumumpa

- gregoriovbituinjr.

03.20.2025

* ang sanligan o background ay litrato ng makatang si Edgar Allan Poe

Sa sakayan

SA SAKAYAN

alas-singko ng hapon, mahirap sumabay

sa mga nag-aabang na nais sumakay

ng dyip pauwi sa patutunguhang tunay

naglakad na lang ako habang nagninilay

maluwag pa pag alas-tres o alas-kwatro

at marami nang pauwi pag alas-singko

ang nakaupo sa dyip ay dulo sa dulo

kaypalad mo pag nakaupo kang totoo

ah, mabuti pa ngang ako'y maglakad-lakad

hinay-hinay lang at huwag bilisan agad

kahit tulad ng pagong, marahan, makupad

at sa paglubog niring araw ay mabilad

may paparating na dyip, sana'y di pa puno

pagkat lalakarin ko'y talagang malayo

kung walang dyip, maglakad kahit na mahapo

mahalaga'y marating kung saan patungo

- gregoriovbituinjr.

03.20.2025

4-anyos na anak, pinatay sa sakal ng nanay

4-ANYOS NA ANAK, PINATAY SA SAKAL NG NANAY

karumal-dumal ang sinapit ng apat na anyos

na anak pa ng kanyang inang sumakal sa kanya

bakit nangyayari ang ganitong kalunos-lunos?

na pangyayari't paano sasaguting talaga?

tila may mental health problem na ang nasabing nanay

naburyong dahil di raw nagpapakita ang mister

bakit naman anak ang napagdiskitahang tunay?

naku, nagsawa na ba siya sa pagiging martir?

may hinala siyang mister ay may ibang babae

pagkat ilang araw nang ito'y di nakakauwi

nagdilim ang paningin, sinakal niya si Sophie

hay, sa selos o panibugho'y walang nagwawagi

ngayon, siya'y makukulong sa pagpaslang sa anak

sugat kung maging balantukan man ay mag-aantak

- gregoriovbituinjr.

03.20.2025

* ulat ng Marso 20, 2025, sa mga pahayagang Pilipino Star Ngayon, Bulgar, at Pang-Masa

Aklat ni at kay Lualhati Bautista

AKLAT NI AT KAY LUALHATI BAUTISTA

Maikling sanaysay at tula ni Gregorio V. Bituin Jr.

Kilala natin si Lualhati Bautista bilang manunulat ng nobela, tulad ng Gapo, Desaparesidos, Bata, Bata, Paano Ka Ginawa, at Dekada '70. Subalit hindi bilang makata. Kaya nang makita ko ang aklat niyang Alitaptap sa Gabing Madilim (Koleksyon ng mga tula) ay hindi na ako nagdalawang isip na bilhin, kahit pa iyon ay singhalaga ng siyam na kilong bigas na P50 kada kilo. Ang mahalaga'y magkaroon ako ng kanyang aklat, dahil baka di ako mapakali pag hindi iyon nabili.

May aklat din ng pagtalakay sa pagiging nobelista ni Lualhati Bautista ang magaling na awtor na si E. San Juan Jr., kung saan tinalakay niya ang 'mapagpalayang sining ng kababaihan sa Pilipinas'.

Nabili ko ang aklat ng mga tula ni Lualhati Bautista sa booth ng Anvil Publishing sa ikalawang araw ng Philippine Book Festival 2025 sa halagang P450.00. At nabili ko naman sa booth ng UST Publishing House sa ikaapat at huling araw ng nasabing festival ang aklat na Lualhati Bautista Nobelista sa halagang P260.00.

Laking kagalakan para sa akin ang magkaroon ng dalawang aklat pagkat bihira ang ganitong aklat sa maraming book store sa Kalakhang Maynila. Kailangan pa talagang sadyain ang mga ito sa tagapaglathala kung alam mong meron nito. Subalit ako'y walang alam na may ganitong aklat, kaya buti't nakapunta sa nasabing Book Festival.

Ang aklat na Alitaptap sa Gabing Madilim (koleksyon ng mga tula) ni Lualhati Bautista ay naglalaman ng labing-apat na katipunan (hindi kabanata) ng mga tula. May sukat itong 5.5" x 7.5", may kapal na 3/4", at binubuo ng 258 pahina (kung saan 18 pahina ang nasa Roman numeral).

Ayon sa Paunang Salita ni Bautista, noong panahon ng lockdown nang naisipan niyang tipunin ang kanyang mga naipong tula. At ang kinalabasan nga ay ang nasabing aklat. Hindi lamang nasa wikang Filipino ang kanyang tula, marami rin siyang tulang sinulat sa wikang Ingles. Oo, marami.

Ang aklat namang Lualhati Bautista Nobelista ay naglalaman ng pitong kabanata, bukod sa Pagkilala at Pasasalamat, Introduksyon at Pangwakas na Pananalita. May sukat itong 6" x 9", may kapal na 5/8", at binubuo ng 276 pahina (kung saan 14 na pahina ang nasa Roman numeral).

Ang pitong kabanata ay ang mga sumusunod.

I. 'Gapo

II. Dekada '70

III. Bata, Bata... Pa'no Ka Ginawa

IV. Desaparesidos

V. Bulaklak sa City Jail

VI. Sixty in the City

VII. In Sisterhood - Lea at Lualhati, at Sonata

Matagal ko ring babasahin ang dalawang aklat, subalit inuna ko munang basahin, na palagi kong ginagawa, ang Paunang Salita o Introduksyon, dahil mananamnam mo roon ang buod ng buong aklat.

Ang pagninilay ko'y idinaan ko sa munting tula:

LUALHATI 

kilalang nobelista si Lualhati Bautista

may libro nga sa kanya sa pagiging nobelista

ngayon ko lang nalaman na siya pala'y makatâ

nang koleksyon ng kanyang mga tula'y nalathalâ

siya nga'y muog na sa panitikang Pilipino

lalo't wikang ginamit niya'y wikang Filipino

kanyang mga nobela'y umugit sa kaisipan

ng mga henerasyong sa diktadura'y lumaban

naging tinig ng mga api, mga walang boses

naging behikulo ng pagtitimpi't pagtitiis

kaloob-looban ng bayan ay kanyang inalog

hanggang masa'y magising sa mahabang pagkatulog

daghang salamat, Lualhati Bautista, babae

taaskamaong pagpupugay, isa kang bayani

03.19.2025